دکتر برنا آصفی پدر روانپزشکی افغانستان درگذشت

دکتر برنا آصفی

دکتر برنا آصفی بینانگذار صحت روان در افغانستان بود

دکتر برنا آصفی بنیانگذار "صحت روان" در افغانستان شامگاه جمعه ۵ حوت/اسفند در سن ۷۹ سالگی در بیمارستانی در لندن در گذشت. او مدت ها از بیماری پارکینسون رنج می برد و در ماه های اخیر در بیمارستان بستری بود.

اعضای خانواده او در لندن می گویند همکاران دکتر آصفی در تماس هایی از افغانستان، در این باره اظهار تاسف عمیق کرده و مرگ او را ضایعه ای برای افغانستان دانسته اند.

دکتر غلام سرور سخا  گفت که مراسم تدفین در لندن انجام خواهد شد.

او در سال ۱۹۷۰ میلادی برای تحصیل وارد انگلستان شد و تا مقطع دکترا در رشته روانپزشکی تحصیل کرد و در سال ۱۹۸۲ به وطن بازگشت و در زمینه معرفی شیوه های تازه درمان بیماری های روانی به فعالیت پرداخت.

کارنامه ها

نخستین شفاخانه/بیمارستان "صحت روان" در اثر سعی و تلاش های او تاسیس شد و متون درسی "علوم رفتاری" برای دانشکده های پزشکی را او تدوین کرد و در زمینه شناخت بیماری های روانی خاصی که ریشه در ناسازگاری های اجتماعی داشت، تحقیقات گسترده ای انجام داد و بر اساس یافته های چنین تحقیقاتی پیشنهادهایی برای درمان بیماران روانی در افغانستان ارائه کرد.

او سرپرستی گروه تحقیق برای شناسایی نشانه های زبان اشاره در افغانستان را نیز بر عهده داشت و پس از مدتی مجموعه ای از اشاراتی که ناشنوایان به کار می بردند، به عنوان "زبان اشاره در افغانستان" گردآوری شد و در جهت تدریس این زبان در افغانستان به کار گرفته شد.

دکتر برنا آصفی تلاش های زیادی نیز در زمینه درمان معتادان به مواد مخدر انجام داد و مرکز مداوای معتادان را بنیاد نهاد.

ترک مجدد وطن

در پی سقوط حکومت دکتر نجیب الله و روی کار آمدن حکومت مجاهدین در کابل که همزمان بود با آغاز جنگ های خونین داخلی، دکتر آصفی به زادگاه خود میمنه در شمال رفت و در آنجا "انجمن بهزیستی خانواده" را تشکیل داد و به کمک مراجع امداد رسان خارجی برای جمعی از معلولان جنگ و یتیمانی که پدران شان را در جنگ ها از دست داده بودند آموزشگاهی برپا کرد تا خواندن و نوشتن را فرا بگیرند.

اما فرماندهان محلی با او سازگاری نداشتند و به قول خودش نمی گذاشتند به چنین فعالیت هایی ادامه بدهد.

سرانجام دکتر آصفی به ناچار در سال ۱۹۹۴ دوباره به لندن بازگشت و دیگر نتوانست فعالیت های پزشکی خود را در افغانستان ادامه دهد.

دکتر آصفی دو پسر و سه دختر دارد که همه در خارج از افغانستان بسر می برند.

   


نظرات()  

زیگموند فروید: دیگری همواره در زندگی فرد نقش یک الگو، یک شیئی، یک شریک یا یک رقیب را ایفا می کند

   


نظرات()  

The History of the Memetic Approach

At least since the early seventies several authors have tried to adopt the principle of evolution by selection to understand the continuous change in cultural behaviors (Boyd [1], Calvin [2], Campbel [6], Cloak [7]). Richard Dawkins popularized the memetic approach. He coined the term 'meme' as an analog to the biological unit of inheritance, the gene or the genetic replicator (Dawkins [11], [12]). The rather simple distinction between genetic replicators as 'genes' on the one hand, opposed to all non-genetic replicators as 'memes' has been firmly imprinted in the evolutionary thinking about cultural information (Dennett [14, 15, 16], Hays & Plotkin [18], Hofstadter [21], Hull [23, 24, 25], Lynch [28, 29], Westoby [35]). Since its initial conception, the term 'meme' has been used under very different meanings and in very different contexts, infecting a wide variety of disciplines. Among the most known are Dennett [14, 15, 16], who sees the human mind as being built up with memes comparable to the programming of a computer. Hull [23, 24, 25] defines the meme as replicator, and adds interaction to account for evolution by natural or artificial selection. He thus describes selection processes in science and biology using exactly similar definitions. Perhaps the most popular informal use of the term describes memes as 'viruses of the mind.' Parallels to both biological and computer virus varieties have been drawn (Dawkins [11, 13]).


Memetics and Related Evolutionary Approaches

We see the memetic approach as an evolutionary one. The principle of evolution by selection is best known from the natural selection theory developed by Darwin to explain evolution of biological organisms [10]. Dennett [15] calls this natural selection principle a universal acid: it is such a powerful concept that it bites through everything. Indeed, in this sense Darwin described only a special case of selection when he was dealing with biological evolution.

Evolutionary theories are applied in a wide variety of disciplines. As mentioned above, evolutionary theories are applied to culture, like in the work of Boyd and Richerson [1], Cavalli-Sforza [6] and Csanyi [9]. The evolution of language can be seen in analogy to biological evolution, as described by Hoenigswald and Wiener [20]. In computer sciences, genetic programming and genetic algorithms are descendants of the evolutionary view as well, for example in the work of several people at the Santa-Fe Institute (Holland [22], Kauffman [26]). Learning theories of humans, applied to individuals, groups and society can be tied to evolutionary theory, as shown in the work of Campbell [4, 5]. The work of several philosophers of science shows evolutionary views, as in Popper's [34] and Kuhn's [27] work. In addition, these views have impact on evolutionary epistemology, and are analogical to biological evolution. Evolutionary theories have been described to account for brain development by Gerald Edelman [17], and extended to the msec-to-minutes time scale of thought and action by William Calvin [2, 3].Evolutionary theory is present in the field of economy, often tied to the development of technology, as in the work of Nelson and Winter [30, 31] or to the evolution of institutions as in the work of Hodgson [19] and North [32].

We feel that this plethora of approaches proves the potential of evolutionary thought in all fields of human sciences. At the same time this means that there is ample opportunity to compare models of evolution, and their applications, which is one of the aims of our journal.


Key References (for more see the Bibliography of Memetics)

  1. Boyd R. and Richerson PJ. 1985. Culture and the evolutionary process. University of Chicago Press.
  2. Calvin W. 1996. The Cerebral code: thinking a thought in the mosaics of the mind, MIT Press.
  3. Calvin W. 1996. How brains think: evolving intelligence, then and now. Basic Books.
  4. Campbell DT. 1965. Variation and selective retention in socio-cultural evolution. In: Barringer HR, Blanksten GI and Mack RW (eds). Social change in developing areas, a reinterpretation of evolutionary theory. Schenkman Publishing Co.
  5. Campbell DT. 1974. Evolutionary epistemology. In: Schlipp PA (ed). The Library of Living Philosophers, Vol. XIV: The philosophy of Karl Popper. LaSalle: Open Court.
  6. Cavalli-Sforza L. and Feldman M. 1973. Cultural versus biological inheritance: phenotypic transmission from parents to children. Human Genetics 25: 618-637.
  7. Cloak FT. 1975. Is a cultural ethology possible? Human Ecology 3: 161-182.
  8. Costall A. 1991. The meme meme. Cultural Dynamics 4: 321-335.
  9. Csanyi V. 1989. Evolutionary systems and society. A general theory of life, mind and culture. Duke University Press.
  10. Darwin C. R. 1859. The origin of species. By means of natural selection. John Murray.
  11. Dawkins R. 1976, 1982. The selfish gene. Oxford University Press.
  12. Dawkins R. 1982. Organisms, groups and memes: replicators or vehicles? P. 97-117, in: The extended phenotype. Oxford University Press.
  13. Dawkins R. 1993. Viruses of the Mind. P. 13-27, in: Dennett and his Critics, Blackwell Publishers.
  14. Dennett D. 1990. Memes and the exploitation of imagination. J Aesthetics Art Criticism 48: 127-135.
  15. Dennett D. 1996. Darwins dangerous idea. The Sciences 35: 34-40.
  16. Dennett D. 1991. Consciousness explained. Penguin Books
  17. Edelman G. 1992. Bright air, brilliant fire. On the matter of the mind. Basic Books.
  18. Heyes CM and Plotkin HC. 1989. Replicators and interactors in cultural evolution. In: Ruse M (ed). What the philosophy of biology is; essays dedicated to David Hull. Kluwer Academic Publishers.
  19. Hodgson G. 1993. Economics and evolution. Bringing life back into economics. Polity Press.
  20. Hoenigswald HM and Wiener LS. 1987. Biological metaphor and cladistics classification. Francis Pinter Publishers.
  21. Hofstadter DR. 1985. Metamagical themes: Questions for the essence of mind and pattern. Basic Books.
  22. Holland JH. 1975. Adaptation in natural and artificial systems. Univ. Michigan Press. Reprinted in 1992 by Bradford Books/MIT press.
  23. Hull DL. 1982. The naked meme. In: Plotkin HC (ed). Learning development and culture, essays in evolutionary epistemology. John Wiley and Sons.
  24. Hull DL. 1988. Interactors versus vehicles. In: Plotkin HC (ed). The role of behavior in evolution. MIT Press.
  25. Hull DL. 1988. Science as a process: An evolutionary account of the social and conceptual development of science. University of Chicago Press.
  26. Kauffman SA. 1993. The origins of order, self-organization and selection in evolution. Oxford University Press.
  27. Kuhn TS. 1970. The structure of scientific revolutions. University of Chicago Press.
  28. Lynch A. 1991. Thought contagion as abstract evolution. Journal of Ideas 2: 3-10.
  29. Lynch A. 1996. Thought contagion. How Belief Spreads Through Society. The New Science of Memes. Basic Books.
  30. Nelson RR. 1987. Understanding technical change as an evolutionary process. North-Holland.
  31. Nelson RR and Winter SG Jr. 1982. An evolutionary theory of economic change. Belknap Press of Harvard University Press.
  32. North DC. 1990. Institutions, institutional change and economic performance. Cambridge University Press.
  33. Plotkin HC. 1982. Learning, development, and culture. Essays in evolutionary epistemology. John Wiley and Sons.
  34. Popper KR. 1979. Objective knowledge: An evolutionary approach. Clarendon press.
  35. Westoby A. 1994. The Ecology of intentions: How to make memes and influence people: Culturology.

   


نظرات()  

و اما چند توصیه ی روان شناختی:

حرص نخورید. ناراحتی را نبلعید. همانطور که از خوردن غذای مانده و فاسد پرهیز می­کنید از جذب کردن و بلعیدن حرف های مفت و مزخرف پرهیز  کنید.

نگذارید حرف­هایی که به نظر خودتان صحیح می آید و چرند است، ذهن تان را خراب کند و باعث شود که دچار تهوع فکری شوید اگر دلخورید بیان کنید.اگرمی ترسید، ترس تان را به زبان بیاورید. اگر عصبانی هستید، عصبانیت تان را نشان دهید. گریه دارید؟ گریه کنید. مفاهیمی مثل خویشتن داری و سکوت و بردباری را بگذارید کنار. این ها ارزش هایی ست که حکومت های دیکتاتوری تبلیغ می کنند که بتوانند فرد را از همان آغاز، در خانواده سرکوب کنند و یک مشت آدم ترس خورده تحویل جامعه بدهند.
ناراحتی ها را باید ابراز کرد – البته بطور موثر و مسئولانه-  و گرنه بعدها می شود کابوس. می شود تیک عصبی، تنگی نفس، خارشِ تن، می شود دسیسه چینی و بهانه­جویی، ناخن و لب جویدن و تند تند پاها را تکان دادن.
نگذارید کسی اعتماد به نفس شما را خدشه دار کند. چه با نگاه، با لبخند معنی دار، با کنایه، و یا با حرف و طعنه.  سعی کنید به خودتان ایمان بیاورید. با
خودتان صلح کنید. دوست خودتان باشید و خودتان را همانطور که هستید دوست داشته باشید. چهره تان را، اندام تان را، روابط تان و پی و ریشه و خانواده تان را همانطور که هست بپذیرید و دوست بدارید. صلح کردن با خود آغاز زندگی ست.

از گذشته  فرار نکنید و آن را بپذیرید. با خود مهربان باشید و اشتباهات وغفلت ها را به خودتان ببخشید. نگذارید ظلم و جفای دیگران در گذشته و یا خطاهای انسانی خودتان از شما یک قربانی بسازد. در نقش قربانی رفتن گاه برای بعضی ها می شود همه ی محتوای زندگی شان. سالها در عزای خود می نشینند و هیچ چیز هم تغییر نمی کند.  از گذشته فرار نکنید اما در گذشته هم غرق نشوید و در سوگ روزهای خوب از دست رفته ننشینید. هیچ زمانی جذاب تر از زمان حال نیست.

از خودتان به اندازه توانایی­تان انتظار داشته باشید. تلاش کنید حد توانایی تان را بشناسید. بیشتر ما حد توانایی خود را نمی شناسیم و به همین خاطر بیشتر مواقع  فرای حد توانایی خود گام بر می داریم و در نتیجه با ناکامی روبرو می شویم و دست از تلاش های موثر بر می داریم. ممکن هم هست در کاری موفق بشویم اما چون از توان خود بیشتر مایه گذاشته ایم، زود دچار خستگی دلزدگی می­شویم.

تلاش نکنید دختر و پسر خوب برای پدر و مادر، خواهر خوب، برادر خوب، عروس خوب، داماد خوب، پدر خوب، مادر خوب باشید. این خیلی خوب بودن ها عاقبت کار دست آدم می دهد. آدم گاهی می رود توی نقش هایی که نقش واقعی اش نیستند و از من واقعی اش خیلی فاصله گرفته  اند.  بهتر است دیگران شما را نپسندند تا اینکه هر روز به جای خود در آینه چهره ی کسی را ببینید که از شما سوال می کند: راستی تو کی هستی؟ و کی میخواهی خود خودت باشی و برای رضای دیگران زندگی نکنی؟ اگر دوست دارید ورزش کنید، ورزش کنید. اگر هم از ورزش بیزارید، ورزش نکنید. اتفاق مهمی نمی افتد..

عشق ورزیدن و مهربانی را در زندگی فراموش نکنید. هرچه هست و می ماند عشق است و دیگر هیچ. “تنها عشق است که می‌تواند شکاف بین معرفت اخلاقی و عمل اخلاقی را پر کند؛ به تعبیر دیگر کسی که عاشق باشد، بین فکر و عمل او هیچ فاصله‌ای وجود ندارد و دقیقا آن‌گونه زندگی می‌کند که می‌اندیشد”.

ای همه مردم، در این جهان به چه کارید؟—-دوست بدارید، عشق بورزید

   


نظرات()  

                                                                                                                                        یونگ:سینما و ادبیات

دكتر محمدرضا سرگلزایی-روانپزشك

برای دوستانی كه هم به "روانشناسی تحلیلی یونگ" و هم به سینما و ادبیات علاقمندند لیستی از آثار سینما و ادبیات جهان را بر مبنای اجزائ روانشناسی یونگی فهرست كرده ام:

A –موضوع: فرایند تفرد

1-      داستان "پینوكیو"-نوشته "كارلا كلودی"

2-      داستان"جادوگر شهر زمرد(OZ )"-نوشته"فرانك باوم"

3-      داستان"كیمیاگر"-نوشته "پائولو كوئیلو"

4-      فیلم سینمایی"آخرین وسوسه مسیح"-كارگردان"مارتین اسكورسیزی"

5-      دوگانه"نان و شراب" و "دانه زیر برف"-نوشته "اینیاتسیو سیلونه"

6-      فیلم سینمایی "برخورد نزدیك از نوع سوم"-كارگردان "استیون اسپیلبرگ"

7-      داستان "سذارتا"-نوشته "هرمان هسه"

8-      داستان "سی مرغ و سیمرغ"- از "منطق الطیر " عطار

B – موضوع :صورتك (Persona )

1-      فیلم سینمایی "پرسونا"- كارگردان "اینگمار برگمن"

2-      فیلم سینمایی"Eyes wide shut "-كارگردان "استنلی كوبریك"

C- موضوع : آنیما و آنیموس

1-      فیلم سینمایی "رویا"(Dream )- كارگردان :كیم كی دوك

2-      فیلم سینمایی "سكس و فلسفه"- كارگردان: محسن مخملباف

3-      فیلم سینمایی "بهار-تابستان-پاییز-زمستان و دوباره بهار"- كارگردان:كیم كی دوك

4-      داستان "بوف كور"- نوشته صادق هدایت

5-      داستان "شیخ صنعان"- از "منطق الطیر" فریدالدین عطار

6-      داستان "قلعه هوش ربا"- از " مثنوی معنوی" مولانا جلال الدین رومی

7-      داستان "میرا"- از "كریستوفر فرانك"

8-      داستان "شاهدخت سرزمین ابدیت"- از "آرش حجازی"

9-      فیلم سینمایی " خاكستر سبز"- كارگردان:ابراهیم حاتمی كیا

10-    نمایشنامه "داستان خرس های پاندا"- نوشته "ماتنی ویسنی یك"

11-    داستان "دمیان"- نوشته "هرمان هسه"

D- موضوع: ego  و self

1-      فیلم سینمایی " بهار-تابستان-پاییز-زمستان و دوباره بهار"- كارگردان:كیم كی دوك

2-      فیلم سینمایی "Stigma "- كارگردان :روبرت واین رایت"

3-      فیلم سینمایی "ماتریكس "- كارگردان: "اندی و لانا واچوسكی"

4-      داستان " موسی و خضر"- از "قرآن"

5-      داستان "پندار"- نوشته " ریچارد باخ"

6-      فیلم سینمایی " زندگی دوگانه ورونیكا"- كارگردان: "كریستف كیشلوفسكی"

E – موضوع : مردانگی و زنانگی

1-      فیلم سینمایی "شكلات"- كارگردان: "لاسه هالستروم"

2-      فیلم سینمایی " راز داوینچی "- كارگردان: "رون هوارد"

3-      فیلم سینمایی " به همین سادگی"- كارگردان: "رضا میر كریمی"

4-      سریال" روزی روزگاری"- كارگردان: "امرلله احمدجو"

E – موضوع: ناخودآگاه فردی

1-      داستان "والكیری ها" – نوشته "پائولو كوئیلو"

2-      داستان "گریز از سرزمین امن"- نوشته " ریچارد باخ"

3-      فیلم سینمایی "ویل هانتینگ نابغه"- كارگردان: "گاس ون سنت"

4-      فیلم سینمایی"Shipping News "(به فارسی تحت نام "ساحل خاطرات" دوبله شده است)- كارگردان: لاسه هالستروم"

5-      داستان "كنولوپ"- نوشته "هرمان هسه"

6-      داستان "گرگ بیابان"- نوشته "هرمان هسه"

F- موضوع : ناخودآگاه جمعی

1-      داستان "تسلی ناپذیر"- نوشته "ایشی گورو"

2-      فیلم سینمایی " Inception "( به فارسی تحت نام "تلقین" دوبله شده است)-كارگردان: "كریستوفر نولان"

3-      فیلم سینمایی "Shutter Island "- كارگردان " مارتین اسكورسیزی"

4-      فیلم سینمایی "Blue "- كارگردان "كریستف كیشلوفسكی"

5-      داستان " محرم راز" از مجموعه "سه قصه" هرمان هسه

6-      داستان " مهمانی خداحافظی"- نوشته " میلان كوندرا"

7-      نمایشنامه " سه شب با مادوكس "- نوشته " ماتنی ویسنی یك"

G- موضوع : سایه (Shadow )

1-      فیلم سینمایی "قوی سیاه "- كارگردان " دارن آرنوفسكی"

2-      فیلم سینمایی "Fight Club "- كارگردان " دیوید فینچر"

3-      فیلم سینمایی " آخرین وسوسه مسیح" – كارگردان " مارتین اسكورسیزی"

4-      داستان " فاست"- نوشته "گوته"

5-      داستان " برادران كارامازوف"- نوشته " داستایوسكی"

6-      فیلم سینمایی " بزرگراه گمشده "- كارگردان " دیوید لینچ"

7-      داستان "شیطان و دوشیزه پریم"- نوشته "پائولو كوئیلو"

8-      فیلم سینمایی " جن گیر"- كارگردان "ویلیام فریدكین"

H – موضوع : گورو(مرشد)

1-      داستان " موسی و شعیب"- از " قرآن"

2-      داستان " ابراهیم ادهم و خضر" – از "تذكره الاولیا" فریدالدین عطار

3-      داستان "بریدا"- از " پائولو كوئیلو"

4-      داستان "كیمیاگر"- از "پائولو كوئیلو"

5-      فیلم سینمایی " ریش قرمز" – كارگردان: "آكیرو كوروساوا"

6-      فیلم سینمایی " بهار-تابستان-پاییز-زمستان و دوباره بهار"- كارگردان:كیم كی دوك

F – موضوع: نمادهای اسطوره ای و تیپولوژی

الف- هرمس

-          فیلم سینمایی "قدیس"- كارگردان "فیلیپ نویس"{شخصیت اصلی }

-          فیلم سینمایی " اگه می تونی منو بگیر" – كارگردان " استیون اسپیلبرگ" {نقش لئوناردو دی كاپریو}

-          فیلم سینمایی " زندگی زیباست" – كارگردان "روبرتو بنینی"{بازی خودٍ روبرتو بنینی}

ب – آفرودیت

-          داستان "ساحره پورتوبلو" – نوشته پائولو كوئیلو{پرسونا‍‍ژ آتنا}

-          داستان " بر باد رفته" – نوشته " مارگارت میچل" {پرسوناژ اسكارلت اوهارا}

پ – آرس

-          فیلم سینمایی " هفت سامورایی" – كارگردان "آكیرو كوروساوا" {نقش توشیرو میفونه}

ت – پوزیدون

-          داستان " برنده تنهاست" – نوشته پائولو كوئیلو

ث – آرتیمس

-          فیلم سینمایی "Basic instinct " – كارگردان " پل ورهون"{ نقش شارون استون}

-          فیلم سینمایی " آتش بس" – كارگردان " تهمینه میلانی" {نقش مهناز افشار}

ج – آپولو

-          داستن " جزیره" – نوشته " روبرمرل"{پرسوناژ آدام پرسل}

چ – زئوس

-          شخصیت " ضحاك" در " شاهنامه " حكیم ابوالقاسم فردوسی

-          سریال "هزار دستان" – كارگردان " علی حاتمی" {نقش عزت الله انتظامی}

ح – هادس

-          داستان " كیمیا خاتون " نوشته " سعیده قدس" {شخصیت شمس}

خ – پرسفون

-          داستان " كیمیا خاتون " نوشته " سعیده قدس" {شخصیت كیمیا}

د – دیونیزوس

-          داستان " ابله"- نوشته داستایوسكی {شخصیت روگوژین}

ذ – آتنا

-          سریال " سالهای دور از خانه " – كارگردان "سوگاكوهاشیرا" {پرسوناژ اوشین}

   


نظرات()  

درباره دكتر كارل گوستاو یونگ

دكتر محمد رضا سرگلزایی-روانپزشك

"كارل گوستاو یونگ(1961-1875 )در سال 1913 كه سی و هشت ساله بود ،می پنداشت دچار بیماری روانی شده است.تا سه سال بعد ،زیر بار سنگین عذاب،از بیم اینكه درست فهمیده نشود نمی توانست حال خود را با هیچكس در میان بگذارد.یونگ آن وقت روانپزشكی موفق و محترم با بیماران خصوصی بسیار،همسر و پنج فرزند و سمت استادیاری در دانشگاه زوریخ بود.به ظاهر از زندگی شخصی و حرفه ای غنی و سرشاری برخوردار بود اما احساس می كرد زندگی اش فاقد معنا و شور و شوق است.فعالیت های فكری اش متوقف شده بود.كم می نوشت و نمی توانست كتاب های علمی بخواند.كار دانشگاهی را رها كرد و از استادیاری استعفا داد زیرا فكر می كد زمانی كه وضعیت فكری و عاطفی اش چنین آشفته و اضطراب انگیز است نمی تواند تدریس كند....."  از كتاب "روانشناسی كمال":دكتر دوآن شولتز-نشر پیكان

میلیون ها نفر در جهان،دچار تجربه ای مشابه یونگ می گردند.افرادی كه در زمینه های اجتماعی-از روابط خانوادگی گرفته تا مناسبات حرفه ای و شهروندی-افرادی موفق و برجسته اند اما دیگر از موفقیت،حسن شهرت یا ثروت خود لذت نمی برند و تصویری شبیه به "افسردگی"را تجربه می كنند:از چیزهایی كه پیش از این مشتاق آنها بودند دیگر لذت نمی برند و احساس پوچی،خلاء،بی معنایی و سردرگمی می كنند.گاهی احساس می كنند تمام زندگی را به اشتباه گذرانده اند و از آنجا كه چارچوب های هستی شناختی و ارزشی پیشین برایشان سست و كهنه به نظر می رسند،در هر انتخاب كوچك و بزرگ زندگی دچار دودلی و تردید می گردند.

پیش از یونگ هم هزاران نفر از افراد موفق چنین تجربه ای را لمس كرده بودند اما یونگ از آنجا كه روانپزشكی دانشمند و انسانی پ‍ژوهشگر،كنجكاو و خلاق بود همانطور كه "صلیب خود را به دوش می كشید"از تحقیق و كنكاش راجع به چیستی و چرایی این تجربه نیز دست نكشید.

یونگ همزمان دو نقش را ایفا می كرد:نقش دانشمندی كه پدیده ای را مورد آزمایش قرار می دهد و نقش پدیده ای كه مورد آزمایش قرار می گیرد!

نتیجه این جستجوی كنجكاوانه و شجاعانه طراحی مدل جدیدی از سیر زندگی انسان بود،مدلی كه به نظر می رسد نسبت به مدل فروید"بسیط تر"بود.انگار فروید تا نیمی از پلكان زندگی و رشد انسانی را ترسیم كرده بود و در"پاگرد پله ها"توقف كرده بود،یونگ به توصیف"پس از پاگرد"پرداخته بود.

از نظر یونگ،اغلب آنچه در تعلیم و تربیت ،از نو نهالی تا نوجوانی می آموزیم تنها ما را به مهارتهایی برای "اجتماع پذیری"مجهز می كنند."اجتماع پذیری"مرحله ای است كه فرد می تواند بطور موفق نقش یك "عضو اجتماع"بودن را بازی كند.پاداش خوب بازی كردن این نقش دریافت توجه،تشویق و نوازش از جانب اجتماع است.

اگر انسان به موفقیت كافی نرسد،تمام عمر او صرف همین مرحله"اجتماع پذیری"می شود.او سراسر زندگی خود را صرف كسب قدرت،ثروت و شهرت می كند تا به حداكثر دریافت توجه،تشویق و نوازش نائل گردد.این افراد هرگز تجربه"یونگی" را از سر نمی گذرانند.گروه دیگری از افراد نیز علیرغم رسیدن به موفقیت های اجتماعی تمام عمر را صرف همین مرحله"اجتماع پذیری" می كنند.اینها افرادی هستند كه دچار"اعتیاد" به قدرت،شهرت و ثروت می شوند و هرگز"سیراب" نمی گردند.این افراد نیز از"تجربه یونگی" محروم می مانند.

اما افراد موفقی كه دچار اعتیاد به قدرت و ثروت و شهرت نمی شوند،روزی دچار تجربه ای می شوند كه مسیر زندگی آنها را تغییر خواهد داد.آنها دیگر از توجه و تشویق و نوازش لذت نمی برند و "گمشده دیگری" را طلب می كنند.این "گمشده" چیزی نیست جز "خویشتن جدیدی" كه با شهامت و خلاقیت خود فرد خلق می گردد و "ورای طبیعت و تربیت او" قرار می گیرد.خلق این خویشتن جدید كار آسانی نیست.بسیاری از هوشمندترین افراد در میانه این راه جا می مانند و به مقصد نمی رسند.شاید(دوباره تاكید می كنم"شاید")خودكشی افراد موفقی مثل آلبركامو،مارلون براندو،سنت اگزوپری و صادق هدایت را بتوان در قالب"جاماندن در میانه تجربه یونگی"تحلیل كرد.

یونگ برای طراحی مدل خود،ناچار شد از مدل"عقلانیت سقراطی "و "فلسفه تحلیلی "فراتر برود و دست به دامان "عقلانیت تائویی"و "فلسفه تركیبی(گشتالت)"شود .بنابراین یونگ برای فهم مبسوط تری از زندگی،به سفر در هند، آفریفا و قبایل سرخپوستان پوبلو پرداخت.

چنین بود كه رویكرد یونگ برخلاف نامش(روانشناسی تحلیلی)نه تنها روانشناسی و فلسفه تحلیلی را درنوردید كه حتی از مرزهای انسان شناسی(آنتروپولوژی)نیز عبور كرد و پایه گذار نوعی هستی شناسی(انتولوژی)شد.

دیدگاه یونگ نه تنها در روانشناسی كه حتی در هنر نیز رد پای عمیقی بر جای نهاد.فیلم های سینمایی مشهوری چون"زندگی دوگانه ورونیكا"(از كیشلوفسكی)،"رویا"(از كیم كی دوك) و رمان های برجسته ای همچون"تسلی ناپذیر"(اثر ایشی گورو) و "شاهدخت سرزمین ابدیت"(اثر آرش حجازی) را هرگز نمی توان بدون دانستن"مدل یونگ" به طور كامل فهمید.

اگر علاقمندید بیشتر با "تفكر یونگی" آشنا شوید از كتاب های"روانشناسی تحلیلی"(ترجمه دكتر فرزین رضاعی)و "خاطرات،رویاها،اندیشه ها"(ترجمه پروین فرامرزی)شروع كنید.پس از آن به سراغ"انسان و سمبول هایش"بروید (چاپ انتشارات اطلاعات از این كتاب غلط های چاپی كمتری دارد)."دكتر علی شریعتی "نیز كتابی درباره یونگ دارد با نام"پایان غم انگیز زندگی یونگ" كه گرچه خواندنی است اما نشان می دهد كه اطلاعات ایشان در مورد یونگ ناقص بوده است و بیشتر از نظر علاقه دكتر شریعتی به یونگ حائز اهمیت است تا كسب اطلاعات دقیق درباره یونگ.بسیاری از كتاب های "پائولو كوئیلو" از جمله "كیمیاگر"،"بریدا" و "ساحره پورتوبلو" صبغه یونگی دارند.كتاب های"دبی فورد"(نیمه تاریك وجود و راز سایه) و كتاب"خودت را دوست داری؟" نوشته من نیز با الهام از مدل یونگ نگاشته شده اند.یونگ اثری عمیق و ماندگار در معرفت بشری به یادگار گذاشت.

*برای ثبت نام در دوره جامع  روانشناسی تحلیلی یونگ و كسب اطلاعات بیشتر در این زمینه می توانید با شماره تلفن 88032039 -021 انجمن هیپنوتیسم بالینی ایران-تهران یا شماره موبایل 6716 333 0912 (جناب آقای طباطبایی) تماس بگیرید.

   


نظرات()  

انسان و تاریخ:از هگل تا یونگ

 

دكتر محمد رضا سرگلزایی(روانپزشك)

 

"ویلهلم فریدریش هگل" فیلسوف قرن نوزدهم آلمانی برای نخستین بار اصطلاح "روح تاریخ" را به كار برد.از نظر وی، تاریخ نیز مانند انسان، دارای روح و دینامیسم زنده ای است و مراحل تكاملی خاصی را می گذراند.فرد انسانی محصور در این چارچوب تاریخی است و به تعبیری"تاریخ قربانگاه اراده فردی انسان است".هر حركت فردی به شرطی توفیق می یابد كه در راستای سیر تاریخ و هماهنگ با مرحله تاریخی باشد.در غیر اینصورت، تمام توش و توان انسانی نیز قادر نیست موفقیت را تضمین نماید.

این دیدگاه را می توان همچون مثلثی وارونه ترسیم كرد كه قاعده آن كه در بالاست تاریخ است و راس آن كه در پائین است فرد انسان.بار تاریخ بر دوش انسان سنگینی می كند و انسان قادر نیست از این بار وارهد.تلاش های قهرمانان بشری نیز در چارچوبی كه تاریخ مجوز آن را صادر كرده است به ثمر رسیده است.

"كارل ماركس" چارچوب كلی نظریه هگل را پذیرفت.او تاریخ را اما محصول تعاملات اقتصادی انسان دانست.ماركس-فیلسوف آلمانی قرن بیستم- می گوید كه نظریه هگل را پذیرفته است اما مثلث هگلی را جابه جا كرده است و قاعده آن را از آسمان به زمین فرو گذاشته است.در مثلث ماركس، منابع اقتصادی قاعده زیرین مثلث اند و ابزارهای اقتصادی لایه بالاتر آن كه تحت تاثیر منابع اقتصادی قرار دارند.ابزارهای اقتصادی به نوبه خود آفریننده تعاملات اقتصادی هستند كه آنها نیز فرهنگ، اخلاق و قواعد اجتماعی را می آفرینند.باز هم انسان در این"جبرتاریخی"(Historical Determinism ) اسیر است،با این تفاوت كه یك شعور فرابشری آفریننده این چارچوب و حصر نیست بلكه "زمین و منابع زمینی" است كه انسان را در خود محصور می كند. ایده "جبرگرایی"(Determinism ) جلوی هر نوع "بلندپروازی" را گرفت.

"زمان" آبستن تغییرات است،نه آن تغییراتی كه بشر اراده می كند،بلكه تغییراتی كه "شرایط" ایجاد می كنند.با چنین دیدگاهی،علیرغم عوارض سو‍‍‍ءاقتصاد سرمایه داری(كاپیتالیسم)علی القاعده تنها كارٍفیلسوف، پیش بینی و تحلیل شرایطی بود كه منجر به"غروب سرمایه داری"خواهد شد.

نمی دانم اما چه شد كه "ماركس" و "انگلس" بیانیه تاریخی خود را صادر كردند و در صدر"مانیفست ماركسیسم" خطاب به كارگران جهان اعلام كردند: "زحمتكشان جهان به پا خیزید!"

چنین شد كه "ماركس"-علیرغم دترمینیسم تاریخی هگلی خود- بر تاریخ سبقت گرفت و نتیجه آن تولد نوزاد نارسی بود به اسم"ماركسیسم روسی" یا همان "لنینیسم".علیرغم چرخش های مكرری كه برای نجات جان این نوزاد نارس صورت گرفت و تولد "استالینیزم" ، "تروتسكی ایسم" و "مائوئیسم" كه هر یك خود را واریاسیون مدرن تری از ماركسیسم می دانستند (یا به قول خودشان ریویزیونیزم در ماركسیسم) نهایتا روسیه ، اروپای شرقی ، آمریكای لاتین و چین پس از آن همه جنگ و جدال دوباره به دامان سرمایه داری بازگشتند ،سرافكنده و نادم همچون "پسر نادم" قصه انجیل لوقا!

این سناریو اما یك قرن بعد كه پخته و رسیده شد، فرزند سالمی به دنیا آورد كه همان "چپ مدرن" یا "سوسیالیسم اروپایی" است كه در كشورهای اسكاندیناوی در درجه اول و در فرانسه در درجه دوم و در بریتانیا در درجه سوم شاهد آن هستیم.چنین ماجرایی تاییدی بود بر این كه "انسان، اسیر تاریخ" است،چه قاعده این تاریخ در آسمانٍ "عقل مطلق هگل" باشد و چه بر زمین "منابع اقتصادی ماركس".

بسیاری از بزرگان عرصه روانشناسی نیز در قرن بیستم، به این دترمینیزم تن در دادند."زیگموند فروید" جبرگرایی زیستی (Biological Determinism ) را پذیرفت و رفتارگرایان ، باندورا و مارگارت مید جبرگرایی اجتماعی(Social Determinism )را.در این میان تنها اگزیستانسیالیست ها (از اریك فروم كه در عمل اگزیستانسیالیست بود تا ‍ژان پل سارتر كه سخنگوی اگزیستانسیالیسم بود) حاضر به پذیرش "جبر تاریخ" نشدند و انسان را به عمل گرایی دائمی دعوت كردند هر چند هیچ راه حل عملی برای "غلبه بر تاریخ" ارائه ندادند.

"كارل گوستاو یونگ" روانپزشك سوئیسی گرچه در این باره اظهار نظر مستقیمی نكرده است پایه گذار ساختار فكری ای شد كه به شدت اندیشه ها  را در این زمینه تحت تاثیر قرار داد.نظرات او درباره "ناخودآگاه جمعی" و "آركی تایپ ها" ، كه در بسیاری از كتب او از جمله سمینار او درباره "چنین گفت زرتشت نیچه" آمده است ، بسیاری از اندیشمندان جهان را به این ایده رساند كه انسان "بالفعل" مقهور تاریخ است اما انسانٍ "بالقوه"، اگر به فعلیت برسد ، می تواند بر تصرف در تاریخ موفق شود."مایكل تالبوت" در كتاب "جهان هولوگرافیك" و "دیپك چوپرا" در كتاب "The Shadow effect " اعتقاد دارد كه انسان در "Ego Level " "مقهور شرایط" است و در "Self Level " سوار بر شرایط.از آنجا كه تعریف عملیاتی ego level  و self level  كاری دشوار است ، این ایده همچنان از قابلیت "اثبات پذیری"(Verification ) و "ابطال پذیری"(Falsification ) محروم است و اظهار نظر در مورد آن نفیاً و اثباتاً مقدور نیست.

به عنوان یك نظر شخصی، عمل گرایی اگزیستانسیالیسم را كه بر مبنای یك تعریف قراردادی از "كرامت انسانی" قرار دارد به "عمل گرایی هولوگرافیك" كه بر مبنای قبول گزاره های اثبات نشده قرار دارد ترجیح می دهم.با این حال، اگر روزی" عمل گرایی هولوگرافیك" به اثبات برسد و عملیاتی و كاربردی شود، بزرگترین انقلاب در تمدن بشری به وقوع خواهد پیوست.

 

پی نوشت ها:

1-"یوستین گرودر" در كتاب "دنیای سوفی" تعریفی ساده و روان از چارچوب فكری"هگل و ماركس" ارائه كرده است."محمد قوچانی" هم در كتاب "فیلسوف ها و شومن ها " اطلاعات نابی درباره ماركس و ماركسیسم ارائه می كند.

2-كتاب"سمینار یونگ درباره چنین گفت زرتشت نیچه" را خانم دكتر سپیده حبیب ترجمه كرده اند و انتشارات "كاروان" آن را منتشر كرده است.كتاب"جهان هولوگرافیك" مایكل تالبوت را "داریوش مهرجویی" ترجمه كرده است.

3-كتاب "Shadow effect " را Harper one publication منتشر كرده است.نویسنده یكی از فصل های آن "دیپك چوپرا" پایه گذار TM  است."Otto Scharmer " نیز در كتابی تحت عنوان Theory U به توضیح نظریه هولوگرافیك پرداخته است، این كتاب را Berrett-Koehler Publication منتشر ساخته است."اوشو" هم در كتاب "خلاقیت" توصیف ساده اما شیرینی از این ماجرا دارد.

4-اعتقاد فروید به "دترمینیزم بیولوژیك" و اعتقاد"مارگارت مید" به "دترمینیزم اجتماعی" در "سیناپسیس روانپزشكی كاپلان و سادوك"(چاپ 1998 )تصریح شده است.

   


نظرات()  

فروید و چهار نظریه در باب خشونت!

دكتر محمدرضا سرگلزایی(روانپزشك)

زیگموند فروید ،پایه گذار پسیكو آنالیز ،در طول دوره حیات علمی اش چهار نظریه مختلف در باب خشونت پیشنهاد كرد.

از آنجا كه جامعه اینجا و اكنون ما سخت درگیر خشونت است شاید جا داشته باشد كه تحلیل پایه گذار تحلیل روانی را در باب خشونت بازخوانی كنیم:

1-خشونت و خود شیفتگی

در اولین نظریه ،فروید خشونت را محصول خود شیفتگی (Narcissism )دانست.از نظر فروید ،"لیبیدو"(اشتیاق زندگی)دو شكل دارد:لیبیدوی شیی و لیبیدوی خودشیفتگی.اشتیاق انسان به آنچه بیرون از خود ادراك می كند(Object )ناشی از لیبیدوی شیی است و عشق انسان به خود محصولٍ لیبیدوی خود شیفتگی است.در این نظریه ،هر چیز كه "خود شیفتگی "انسان را مورد تهدید قرار دهد خشم انسان را بر می انگیزد.وقتی در تحقیقات "الیزابت كابلر-راس" مرگ شناس و سوگ شناس بزرگ می بینیم كه اولین واكنش انسان ها به مرگ قریب الوقوع اشان (خبر بیماری غیر قابل درمان )-پس از خروج از شوك و كرختی-خشم است در می یابیم كه فروید در این نظریه ،حداقل بخشی از حقیقت را بیان كرده است.

سوالی كه در اینجا مطرح می شود این است كه:

"اگر خودشیفتگی مهمترین عامل خشونت است چرا در كودكان كه علی القاعده خودمحوری(egocentrism  )بیشتر است (طبق نظر ژان پیاژه)خشونت كمتراز بزرگسالان تظاهر می كند؟"

پاسخ های مختلفی می توان به این پرسش داد:

یكی اینكه گرچه خشونت محصول خشم است اما تظاهر خشم می تواند به صورتهایی به جز خشونت تظاهر یابد.

شاید "قشقرق راه انداختن"(Temper Tantrum  )كه چنان در حدود 3 سالگی شایع است كه این كودكان را"Terrible Threes  " نام نهاده اند جایگزین كودكانه ای برای خشونت باشد.

اینجاست كه دیدگاه "آلبرت باندورا" اهمیت خود را نشان می دهد:"غرایز خمیرهای خامی هستند كه با قالب یادگیری اجتماعی شكل می گیرند"

شاید این تئوری فروید بهترین پاسخ به این پرسش باشد كه چرا دیكتاتورها دست به خشونت های وحشتناك می زنند."خودشیفتگی" مهم ترین ویژگی دیكتاتورها در "درون" است پس جای تعجب ندارد كه "خشونت"مهم ترین ویژگی بیرونی آنها باشد.

2-خشونت و صیانت نفس

فروید در دومین نظریه اش ،پای "ایگو" را به میان كشید.گرچه لیبیدو با "اصل لذت" هدایت می شود ،"ایگو" با "اصل واقعیت" سرو كار دارد.اصل واقعیت به ارگانیزم یادآوری می كند كه اگر صدمه ،جراحت و دردی وجود داشته باشد لذت بردن و كامجویی و كامروایی غیرممكن است لذا آن سوی سكه "شهوت" ، "خشونت" قرار دارد.خشونت همچون میدان مینی است كه دور تا دور حرمسرای شهوت كشیده شده است تا اصل لذت بدون پشتوانه نباشد.

بر اساس این نظریه فروید ،خشونت دیكتاتور را باید محصول "ترس" او دانست تا "خشم" او.فاصله ای كه "نظام استبدادی" و "ساختار هرمی قدرت"بین حاكم و ملت ایجاد می كند باعث می شود تا او نه عضوی از ملت كه واقعیتی در مقابل ملت باشد.دیكتاتور تلاش می كند تا با "گریم پدربزرگ مهربان و محترم"این فاصله را پر كند اما از آنجا كه " دیالوگی " بین او و ملت برقرار نیست و هر چه هست " منولوگ " است این " بازی" هم ، ترس او را برطرف نمی كند . او همچنان از ملتی كه صامت و ساكت در مقابل او قرار دارد می ترسد و بر مبنای " الانسان ُ عدُو بما جهل " ملت را دشمن خود می داند . حكیم ابوالقاسم فردوسی در شاهنامه به زیبایی علت خشونت " ضحاك " را در " ترس " او می بیند . " ضحاك " به دلیل خشم نیست كه جوانان را می كشد ، او از بیم مارهایی كه بر شانه های او روییده اند خشونت می ورزد . ضحاك " مغز جوانان " را خوراك مارها می كند مبادا مارها برای خوردن " مغز او " به گوش هایش فرو شوند !

3- خشونت و غریزه مرگ

جنگ جهانی اول نظام فكری فروید را بهم ریخت . فروید نیز همانند بسیاری از مردم كه با " مارش جنگ " مست می شوند و داستانهای حماسی كهن را در فضای جنگ باز می یابند ، ابتدا از جنگ خشنود بود ! او در 1917 (یكسال پیش از پایان جنگ) به پیروزی های شوالیه های امپراطوری پروس (آلمان-اتریش-مجارستان)افتخار میكرد!شكست "رایش" مارش حماسه های باستانی را در فروید خاموش كرد و او با دیدن خرابه های پس از جنگ به خود و به انسان بدبین شد.فروید زندگی را بارقه ای میان دو مرگ دید كه انسان به حكم قاعده "وسواس تكرار"(Repetition Compulsion  )همین بارقه كوتاه را نیز بر نمی تابد و "مرگ" را جستجو می كند.

این "جستجوی مرگ" را فروید "غریزه مرگ" یا "تاناتو" نامید كه در مقابل "لیبیدو"(عشق به زندگی) قرار دارد.

"اریك فروم" در آخرین فصل كتاب "بحران روانكاوی" به تفضیل به ویژگیهای "تاناتو" می پردازد.

4-خشونت و تون عضلانی

واپسین سال های عمر فروید در درد و تنهایی گذشت.سرطان حنجره درد را بر او تحمیل می كرد و او به ناچار درد را با داروهای مخدر از سر می گذراند. حكومت نازی ها كه دوباره مارش جنگ را بر فراز خرابه های جنگ جهانی اول به صدا در آورده بودند و " یهودی ستیزی " آدولف هیتلر و یارانش ( هملر ، گوبلز ، گورینگ ) " فروید " را همچون " انشتین " به " تبعیدی خود خواسته " دچار كرده بود .تنهایی و درد نگاه فروید را بسیار شبیه نگاه " نیچه " كرد .

او با تاملاتی اگزیستانسیالیستی ، زندگی را یكپارچه رنج می دید و روح انسان را زندانی رنجورِ قلعه جسم تصور می كرد . اینجا بود كه فروید به جبرگرایی زیستی (  Biological Determinism ) رسید و نظریات استعاره ای ( Metaphoric ) خود را بسیار ساده سازی كرد .

او كه با دلمشغولی راجع به " فلسفه هنر " بیشتر وقت خود را می گذراند در این اوضاع و احوال خشونت را محصول طبیعی ( رفلكسی ) تونیسیته عضلانی می دانست . انرژی محبوس در عضلات برای آزاد شدن ( تخلیه ) خشونت را می آفریند .

من ، آخرین نظریات فروید را بیشتر برای درك درد و رنج این امپراطور تبعیدی قلمرو ناخودآگاه مرور می كنم و در این نظریه ها شعله آتش نبوغ او را كمرنگ تر از قبل می بینم . شاید هم در این روزها نبوغی بزرگتر از قدرت درك من در فروید طلوع كرده بود . . . . . . . .

   


نظرات()  

درباره فرانتز الكساندر

دكتر محمدرضا سرگلزایی-روانپزشك

با وجود سهم بزرگی كه فرانتز الكساندر در پیشبرد رواندرمانی داشت بسیاری از متخصصان این حوزه چیزی بیش از نام از فرانتز الكساندر نمی شناسند.

فرانتز الكساندر پزشك اهل مجارستان پیش از آشنایی با "زیگموند فروید"عمدتا در زمینه طب عفونی كار می كرد ، همانطور كه آلفرد آدلر پیش از آشنایی با فروید بیشتر در حوزه چشم پزشكی مشغول بود.فروید مسیر زندگی بسیار كسان را تغییر داد.

الكساندر پس از شركت در سمینارهای فروید به روانكاوی علاقمند شد و بقیه عمر خود را در این مسیر گذراند.

وی بعدها به آمریكا مهاجرت كرد و از پایه گذاران انستیتوهای روانكاوی در آمریكا بود.

فرانتز الكساندر و بیماریهای "روان تنی"

برخلاف "هانس سلیه" كه با تئوری "استرس عمومی" ،افزایش كمی استرس را مسبب ایجاد بیماریهای روان تنی می دانست ،فرانتز الكساندر معتقد به تئوری "استرس اختصاصی" بود.او هر نوع الگوی روانشناختی را مسبب نوع خاصی از بیماریهای روان تنی می دانست و برای ایجاد بیماری روان تنی لازم بود كه استرس ،روی آن تعارض خاص روانشناختی تاثیر بگذارد.بنابراین فرانتز الكساندر از اولین كسنی بود كه"مدل زیستس-روانی-اجتماعی"را مطرح كرد.از نظر او هر كس یك آسیب پذیری ژنتیك خاص در بدنش دارد(بعد جسمی)و درگیر نوعی تعارض روانشناختی خاص است(بعد روانی)و استرسی كه بر آن تعارض ویژه روانشناختی فشار وارد كند(بعد اجتماعی) باعث فرو ریختن دفاع های بیولوژیك و در نتیجه بیماری جسمانی می گردد.فرانتز الكساندر بیماریهای زخم پپتیك ، آسم ، آرتریت روماتوئید ، كولیت اولسراتیو ، میگرن  و پركاری تیروئید را بیشتر تحت مطالعه قرار داد و برای هر كدام از آنها یك الگوی روانشناختی ویژه ترسیم كرد.بر این مبنا شاید بتوان فرانتز الكساندر را پایه گذار " روانشناسی سلامت "، "روانپزشكی رابط-مشاوره ای" ، "طب پیشگیری" و "طب رفتاری" نیز دانست چرا كه او طراح درمان های روانشناختی خاص برای بیماریهای زمن و ناتوان كننده جسمانی بود.

این روزها البته ، تئوری "هانس سلیه" طرفداران بیشتری دارد و حذف عنوان "اختلالات روان تنی" از طبقه بندی بیماریهای روانی(DSM )گواهی است بر كمرنگ شدن نظر فرانتز الكساندر در مقابل نظریه هانس سلیه.

فرانتز الكساندر و رویكردی نو در روانكاوی

برخلاف فروید كه "خنثی بودن" روانكاو را در "هنگامه روانكاوی"ضروری و از اساسی ترین قوانین تحلیل روانی می دید ، فرانتز الكساندر مدل Active Transference" " یا "انتقال فعال" را پیشنهاد كرد.در این مدل ، روان درمانگر همچون كارگردان یك نمایش ، سناریوهایی را طراحی می كند كه "عمدا" ، فرایند انتقال را فعال سازد بنابراین در مدل روانكاوی الكساندر ، درمانگر نقش "صفحه سفید" یا "Blanka Tabula " را بازی نمی كند بلكه به صورت فعال با "انگولك كردن" تعارض های ناخودآگاه ، آنها را شعله ور می سازد تا به خودآگاهی برسند (Mobilization of Unconscious )و آنگاه به تفسیر و تعبیر آنها می پردازد.بنابراین گرچه "مورنو"به عنوان پایه گذار "سایكودرام" شناخته شده است الكساندر نیز عملا "سایكودرام" را در روانكاوی به كار گرفت.

فرانتز الكساندر و روانكاوی امروزی

الكساندر نقش عمده ای در كوتاه مدت شدن روانكاوی بازی كرد.بی شك روش های كوتاه مدت روانكاوی همچون رویكرد روانكاوی فشرده كوتاه مدت حبیب دوانلو(Intensive Short Term Dynamic Psychotherapy) تحت تاثیر حركت شجاعانه "فرانتز الكساندر" پدید آمده اند.

به نظر می رسد در شرایط اجتماعی-اقتصادی امروزی كشور ما كه طولانی شدن زمان روانكاوی باعث "غیرعملی شدن" روانكاوی و حذف آن از "كلكسیون درمان" می شود ، توجه دوباره به رویكرد "فرانتز الكساندر" بتواند روانكاوی را زنده نگه دارد.

پی نوشت ها:

1-منبع اطلاعات ذكر شده در مقاله،درسنامه جامع روانپزشكی كاپلان سادوك(Comprehensive) می باشد.

2-اصطلاح "هنگامه روانكاوی" را از نظریه "هنگامه های روان پویایی" دكتر محمد حسین خدیوی زند استاد بازنشسته روانشناسی دانشگاه فردوسی وام گرفته ام.

3-"هانس سلیه"اتریشی-مجارستانی بود ،ابتدا در "پراگ"(چك)شیمی خواند،سپس با بورسیه بنیاد راكفلر به دانشگاه جان هاپكینز آمریكا رفت و در نهایت در دانشگاه "مك گیل" مونترال(كانادا)تحقیقات خود را درباره استرس دنبال كرد.

4-"ژاكوب مورنو"روانپزشك یهودی رومانیایی تبار كه در اتریش به كار و تحقیق مشغول شد و روش سایكودرام را در وین معرفی كرد.پس از آن به آمریكا مهاجرت كرد.

5-"حبیب دوانلو" روانكاو ایرانی الاصل در دانشگاه هاروارد تحصیل كرد.او پس از تحصیل در دانشگاه "مك گیل" مونترال كانادا مشغول به كار شد و روش رواندرمانی دینامیك فشرده كوتاه مدت را در آنجا ابداع كرد.

   


نظرات()  

   


نظرات()  

وی در سال1317 تحصیلات ابتدایی خود را در دبستان خورشید تهران آغاز كرد و در سال 1328 دیپلم علمی خود را از دبیرستان ناموس تهران و در 1329 دیپلم ادبی را از دبیرستان شاهدخت تهران دریافت كرد و در1330 با قبولی در كنكور با بورس وزارت فرهنگ و آموزش عالی به كشور سوئیس اعزام شد.
دكتر پریرخ دادستان - استاد برجسته روان‌شناسی دانشگاه تهران و چهره ماندگار روانشناسی كشور - صبح امروز به‌ علت بیماری سرطان در سن 77 سالگی در تهران درگذشت.
 دكتر دادستان صبح شنبه به ‌علت بیماری در منزل فوت كردند و فردا صبح از مقابل منزلشان تشییع می‌شوند. هم‌چنین مراسم ختم استاد روز دوشنبه از ساعت13:30 تا 15 در مسجدالرضا (ع) تهران برگزار می شود.

دكتر پریرخ دادستان اول فروردین ماه 1312 در تهران متولد شد.

وی در سال1317 تحصیلات ابتدایی خود را در دبستان خورشید تهران آغاز كرد و در سال 1328 دیپلم علمی خود را از دبیرستان ناموس تهران و در 1329 دیپلم ادبی را از دبیرستان شاهدخت تهران دریافت كرد و در1330 با قبولی در كنكور با بورس وزارت فرهنگ و آموزش عالی به كشور سوئیس اعزام شد.

وی در سال 1952 گواهینامه علوم تربیتی در رشته روانشناسی را از دانشگاه ژنو دریافت كرد و در سال 1953 موفق به اخذ دانشنامه تخصصی روانشناسی بالینی كودك از این دانشگاه ژنو شد. وی همچنین موفق به دریافت دانشنامه عمومی روانشناسی كاربردی و دانشنامه لیسانس، كارشناسی ارشد و دكتری روانشناسی از دانشگاه ژنو شد. وی كه تحقیقات رساله دكتری خود را زیر نظر پروفسور ژان پیاژه انجام داده در سال 1339 به ایران بازگشت و از سال 1340 در دانشگاه‌های مختلفی تدریس داشته است.

دكتر دادستان در فاصله سال‌های 1341 تا 1344 ریاست مركز تحقیقات روانشناسی پلی‌تكنیك تهران و طی سال‌های 1344 تا 1354 مدیریت مجتمع آموزشی رویا وزارت آموزش و پرورش را برعهده داشته و از سال 1354 به عنوان استادیار گروه روانشناسی دانشگاه تهران فعالیت كرده است.

دكتر دادستان از سال 1359 به عنوان دانشیار و مدیر گروه روانشناسی دانشگاه تهران فعالیت كرده و در سال 1365 به درجه استادی گروه روانشناسی دانشگاه تهران نایل شده بود.

وی از سال 1372 مدیر دفتر مطالعات و تحقیقات علوم انسانی معاونت پژوهشی و برنامه‌ریزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب و از 1375 تاكنون مدیر گروه روانشناسی سازمان مطالعه و تدوین كتب علوم انسانی (سمت) و از سال 1381 استاد گروه روانشناسی دانشگاه شهید بهشتی بود.

استاد دادستان از سال 1382 مدیرمسؤول و سردبیر فصلنامه روانشناسان ایرانی و از سال 1383 تاكنون عضویت شورای راهبری سند ملی آموزش و پرورش و از 1384عضو گروه علمی- تخصصی رشته روانشناسی منطقه هشت دانشگاه آزاد اسلامی و شورای مركزی انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی بود.

به گزارش ایسنا، استاد كه از برگزیدگان دومین مراسم بزرگداشت چهره‌های ماندگار در سال 1381 و برنده جایزه بخش تحقیقات بنیادی علوم انسانی در پانزدهمین جشنواره بین المللی خوارزمی (1383) علاوه بر سال‌ها فعالیت آموزشی و تحقیقاتی، انتشار چندین عنوان كتاب و بیش از 30 مقاله و راهنمایی ده‌ها پایان‌نامه در مقاطع مختلف تحصیلی را در كارنامه علمی خود دارد.

کتاب «روانشناسی مرضی تحول از کودکی تا نوجوانی» تالیف استاد دادستان، برگزیده دوره دهم کتاب سال جمهوری اسلامی ایران است.

,وبلاگ روانشناسی بالینی  نیز درگذشت این استاد برجسته و چهره ماندگار علمی را به خانواده و دوستداران استاد و جامعه علمی و دانشگاهی كشور تسلیت می‌گوید.

   


نظرات()  

زیگموند فروید
زیگموند فروید

   


نظرات()  

روانشناسی بالینی

از آهسته رفتن مترس ، از بی حرکت ایستادن بترس